از کابل و اتصالات گرفته تا فیوز، کلید حفاظتی، تابلو، رک، تجهیزات ارت، لوازم نصب، تجهیزات مانیتورینگ و اقلام مصرفی، بسیاری از سیستم‌های برق برای نصب و بهره‌برداری صحیح به مجموعه‌ای از تجهیزات مکمل نیاز دارند.

در تولی نیرو، تجهیزات جانبی را می‌توان متناسب با نوع سیستم، توان مصرفی، محل نصب و نیاز پروژه تهیه کرد؛ چه برای نصب UPS و باتری، چه برای سیستم‌های اینورتر و سانورتر، چه برای حفاظت تجهیزات حساس و چه برای سرویس، تعمیر و خرید مجدد قطعات و اقلام مصرفی.

تجهیزات جانبی برق را نباید صرفاً محصولاتی فرعی در کنار دستگاه اصلی در نظر گرفت. هرکدام از این تجهیزات می‌توانند بخشی از زنجیره عملکرد و حفاظت سیستم باشند.

به‌طور کلی تجهیزات جانبی مورد استفاده در این حوزه را می‌توان در چند گروه اصلی قرار داد:

• تجهیزات موردنیاز نصب و سیم‌کشی
• تجهیزات حفاظت الکتریکی
• تجهیزات اتصال و توزیع برق
• تجهیزات موردنیاز نصب و نگهداری باتری
• تجهیزات رک و تابلو
• تجهیزات ارت و حفاظت در برابر اضافه‌ولتاژ
• تجهیزات مانیتورینگ و کنترل
• تجهیزات تهویه و مدیریت حرارت
• قطعات و اقلام مصرفی برای سرویس و تعمیر
• تجهیزات موردنیاز برای توسعه و ارتقای سیستم
• اقلامی که مشتریان در طول زمان نیاز به خرید مجدد آن‌ها دارند

بنابراین انتخاب تجهیزات جانبی باید بر اساس نوع دستگاه اصلی و شرایط واقعی سیستم انجام شود، نه صرفاً بر اساس قیمت یا ظاهر محصول.

یک سیستم UPS ممکن است در ظاهر تنها از دستگاه UPS و باتری تشکیل شده باشد، اما نصب و بهره‌برداری صحیح آن معمولاً به تجهیزات مکمل بیشتری نیاز دارد.

اینورترها برای تبدیل انرژی DC به AC استفاده می‌شوند و بسته به کاربرد ممکن است در سیستم‌های خورشیدی، برق پشتیبان، تجهیزات صنعتی، کمپینگ، خودرو، سیستم‌های مستقل از شبکه و کاربردهای دیگر مورد استفاده قرار گیرند.

تجهیزات جانبی اینورتر می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

• کابل DC و کابل AC
• کابلشو و کانکتور
• فیوز DC و کلید قطع DC
• تجهیزات حفاظت سمت AC و DC
• تابلو و جعبه حفاظت
• تجهیزات ارت
• تجهیزات اتصال باتری
• تجهیزات مانیتورینگ و نمایشگر یا سیستم کنترل
• تجهیزات مدیریت کابل
• شینه و ترمینال
• تجهیزات نصب دیواری یا رک

در این سیستم‌ها، تجهیزات جانبی باید بر اساس ولتاژ ورودی DC، جریان، توان اینورتر، نوع باتری، نوع بار و معماری سیستم انتخاب شوند.

سانورترها معمولاً بخشی از یک سیستم کامل انرژی هستند و به همین دلیل تجهیزات جانبی اطراف آن اهمیت زیادی دارند.

باتری‌ها در سیستم‌های UPS، اینورتر، سانورتر و برق پشتیبان استفاده می‌شوند و خودشان نیز به تجهیزات مکمل مختلفی نیاز دارند.

یکی از اشتباهات رایج این است که تجهیزات حفاظتی تنها زمانی مورد توجه قرار می‌گیرند که مشکلی در سیستم ایجاد شده باشد. در حالی که تجهیزات حفاظتی باید از ابتدا و متناسب با طراحی سیستم انتخاب شوند.

برخی از تجهیزات این بخش عبارت‌اند از:

• فیوز
• کلید مینیاتوری
• کلید اتوماتیک
• کلید محافظ جان در کاربردهای مناسب
• کلید قطع و وصل
• SPD و تجهیزات حفاظت در برابر اضافه‌ولتاژ
• تجهیزات حفاظت DC و AC
• تابلوهای حفاظتی
• تجهیزات ارت و هم‌بندی

انتخاب این تجهیزات به پارامترهایی مانند ولتاژ، جریان، نوع شبکه، نوع بار، محل نصب و استانداردهای پروژه وابسته است.

ارت مناسب یکی از موضوعاتی است که در بسیاری از پروژه‌های برق پشتیبان و تجهیزات حساس نباید نادیده گرفته شود.

بسته به نوع سیستم، تجهیزات و زیرساخت موجود، ممکن است از مواردی مانند سیم و کابل ارت، شینه ارت، متعلقات اتصال، تجهیزات هم‌بندی، SPD و تجهیزات حفاظت در برابر Surge استفاده شود.

نکته مهم: وجود یک وسیله حفاظتی به‌تنهایی به معنای ایمن بودن سیستم نیست؛ عملکرد صحیح آن به طراحی و اجرای صحیح کل مسیر حفاظت وابسته است.

بخش قابل‌توجهی از نیاز مشتریان مربوط به خود دستگاه نیست؛ بلکه مربوط به تجهیزاتی است که هنگام نصب و راه‌اندازی مصرف می‌شوند.

این گروه می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

• کابل و سیم
• کابلشو و سرسیم
• ترمینال و کانکتور
• فیوز و کلید
• داکت و سینی کابل
• گلند و بست کمربندی
• شینه و تابلو
• جعبه تقسیم
• تجهیزات نصب، پایه و براکت
• پیچ و مهره و متعلقات نصب
• لیبل و تجهیزات نشانه‌گذاری کابل
• تجهیزات ارت

بسته به پروژه، ممکن است بعضی از این اقلام از قبل در محل موجود باشند و برخی دیگر باید هنگام اجرای سیستم تأمین شوند.

وقتی UPS، اینورتر یا سانورتر در یک سیستم بزرگ‌تر نصب می‌شود، معمولاً ارتباط آن با شبکه برق و مصرف‌کننده‌ها از طریق تابلو یا تجهیزات توزیع انجام می‌شود.

برخی از تجهیزات مورد استفاده در این بخش عبارت‌اند از:

• تابلو برق
• کلیدهای حفاظتی و فیوز
• کنتاکتور و رله
• ترمینال و شینه
• تجهیزات اندازه‌گیری
• چراغ سیگنال
• تجهیزات کنترل
• تجهیزات مدیریت کابل
• فن و تهویه تابلو
• تجهیزات حفاظت اضافه‌ولتاژ

نوع تجهیزات باید بر اساس مدار و کاربرد واقعی انتخاب شود و همه اقلام لزوماً در هر پروژه موردنیاز نیستند.

در محیط‌های اداری، اتاق سرور، دیتاسنتر، مراکز ارتباطی و برخی پروژه‌های صنعتی، نظم و دسترسی تجهیزات اهمیت زیادی دارد.

تجهیزات این بخش می‌توانند شامل رک، شلف، سینی رک، پنل مدیریت کابل، کابل منیجر، PDU، تجهیزات تهویه رک، فن، تجهیزات نصب و متعلقات کابل‌کشی باشند.

استفاده درست از این تجهیزات علاوه بر نظم، می‌تواند دسترسی برای سرویس و عیب‌یابی را ساده‌تر کند.

در سیستم‌های حساس، صرفاً روشن بودن دستگاه کافی نیست؛ باید بتوان وضعیت سیستم را نیز بررسی کرد.

تجهیزات و راهکارهای مانیتورینگ می‌توانند برای بررسی مواردی مانند وضعیت UPS، وضعیت باتری، ولتاژ، جریان، بار، دما، هشدارها، خطاها و وضعیت ورودی و خروجی استفاده شوند.

در پروژه‌های بزرگ‌تر، مانیتورینگ می‌تواند به کاهش زمان تشخیص مشکل و افزایش قابلیت مدیریت سیستم کمک کند.

حرارت یکی از عوامل مهم در عملکرد تجهیزات الکترونیکی و باتری‌هاست.

بسته به محیط نصب ممکن است استفاده از فن، تهویه کابینت، فن تابلو، فیلتر، ترموستات، تجهیزات گردش هوا و تجهیزات مدیریت حرارتی ضروری یا مفید باشد.

البته راهکار تهویه باید بر اساس نوع دستگاه، ظرفیت حرارتی، محیط نصب و الزامات سازنده انتخاب شود.

نیاز مشتری به تجهیزات برق بعد از خرید دستگاه تمام نمی‌شود. با گذشت زمان ممکن است تجهیزات مختلفی برای سرویس، تعمیر یا بازسازی سیستم موردنیاز قرار گیرند.

این موارد می‌توانند شامل فن، فیوز، کابل، کابلشو، کانکتور، ترمینال، قطعات اتصال، باتری، تجهیزات حفاظتی، قطعات مصرفی، تجهیزات خنک‌کننده و برخی قطعات الکترونیکی و کنترلی باشند.

البته قطعه مناسب باید بر اساس مدل دقیق دستگاه و مشخصات فنی آن انتخاب شود؛ استفاده از قطعه‌ای که صرفاً از نظر ظاهری مشابه است، لزوماً انتخاب درستی نیست.

یکی از مهم‌ترین تفاوت‌های تجهیزات برق با بسیاری از کالاهای دیگر این است که بخشی از تجهیزات آن‌ها مصرفی، دوره‌ای یا دارای عمر مفید محدود هستند.

به همین دلیل مشتری ممکن است بعد از خرید اولیه دوباره به محصولاتی مانند باتری، کابل، فیوز، فن، اتصالات، کانکتور، تجهیزات حفاظتی، برخی قطعات مصرفی، تجهیزات نصب و اقلام مربوط به سرویس نیاز پیدا کند.

برای مثال، در یک سیستم UPS، ممکن است دستگاه اصلی سال‌ها مورد استفاده قرار گیرد اما باتری‌ها زودتر از خود UPS نیاز به تعویض داشته باشند.

به همین دلیل هنگام خرید سیستم، بهتر است تنها به قیمت اولیه توجه نشود و هزینه نگهداری و تأمین قطعات در طول دوره استفاده نیز در نظر گرفته شود.

گاهی نیاز مشتری بعد از خرید اولیه تغییر می‌کند. ممکن است تعداد مصرف‌کننده‌ها افزایش پیدا کند، ظرفیت باتری افزایش یابد، سیستم به تجهیزات مانیتورینگ نیاز پیدا کند، رک یا کابینت جدید اضافه شود، مسیر کابل‌کشی تغییر کند، تجهیزات حفاظتی ارتقا پیدا کنند یا سیستم به یک تابلو جدید نیاز داشته باشد.

در چنین شرایطی، تجهیزات جانبی می‌توانند برای توسعه، اصلاح یا ارتقای سیستم موجود مورد استفاده قرار گیرند. قبل از اضافه کردن تجهیزات جدید باید سازگاری آن‌ها با دستگاه اصلی و ظرفیت سیستم بررسی شود.

نیازهای جانبی یک UPS با یک اینورتر یا سانورتر دقیقاً یکسان نیست.

این جدول یک راهنمای عمومی است و تجهیزات واقعی باید بر اساس مشخصات فنی پروژه انتخاب شوند.

خیر. این یکی از نکات مهم هنگام خرید تجهیزات برق است.

بعضی تجهیزات از ابتدا برای نصب ضروری هستند، بعضی تجهیزات به شرایط پروژه وابسته‌اند و برخی دیگر در طول عمر سیستم موردنیاز قرار می‌گیرند.

بنابراین بهتر است نیازها به سه گروه تقسیم شوند:

این تفکیک از خرید تجهیزات غیرضروری جلوگیری می‌کند و در عین حال احتمال کمبود تجهیزات هنگام نصب را کاهش می‌دهد.

یکی از خطرهای خرید تجهیزات جانبی، انتخاب محصولی است که از نظر ظاهری مناسب به نظر می‌رسد اما از نظر فنی با سیستم سازگار نیست.

برای انتخاب صحیح باید مواردی مانند ولتاژ، جریان، توان، نوع AC یا DC، سطح مقطع کابل، ظرفیت باتری، تعداد باتری‌ها، نوع اتصال، ابعاد، شرایط محیطی، استاندارد موردنیاز و مدل دقیق دستگاه بررسی شود.

به همین دلیل در بسیاری از موارد، مشخصات فنی دستگاه اصلی مهم‌تر از نام عمومی محصول جانبی است.

خرید تجهیزات برق برای بسیاری از مشتریان یک فرایند یک‌باره نیست. پس از خرید ممکن است مشتری برای مواردی مانند نصب، راه‌اندازی، انتخاب تجهیزات مکمل، عیب‌یابی، سرویس، تعویض باتری، خرید قطعه، خرید مجدد تجهیزات مصرفی و ارتقای سیستم به راهنمایی نیاز داشته باشد.

پشتیبانی مناسب می‌تواند باعث شود مشتری به جای خرید تصادفی قطعات، تجهیزات سازگار با سیستم خود را تهیه کند.

پاسخ یکسانی برای همه پروژه‌ها وجود ندارد.

برای مشخص کردن تجهیزات موردنیاز باید حداقل این اطلاعات بررسی شود:

برای مثال، تجهیزات موردنیاز یک UPS کوچک اداری با تجهیزات موردنیاز یک UPS صنعتی چند ده کیلوولت‌آمپر یکسان نیست. همین موضوع درباره سیستم‌های اینورتر و سانورتر نیز صدق می‌کند.

بنابراین اگر در انتخاب تجهیزات جانبی مطمئن نیستید، بهتر است ابتدا مشخصات سیستم اصلی بررسی شود و سپس لیست تجهیزات موردنیاز تهیه شود.

قبل از ثبت سفارش، این موارد را بررسی کنید:

تجهیزات جانبی زمانی ارزش واقعی خود را نشان می‌دهند که با سیستم اصلی هماهنگ و متناسب انتخاب شوند.

در تولی نیرو می‌توانید برای تجهیز و نگهداری سیستم‌های مختلف برق، مجموعه‌ای از تجهیزات مکمل موردنیاز برای UPS، اینورتر، سانورتر، باتری، محافظ برق، سیستم‌های برق پشتیبان، تجهیزات حفاظتی، نصب و سیم‌کشی، تعمیر و سرویس، توسعه و ارتقای سیستم را بررسی و تهیه کنید.

اگر دقیقاً نمی‌دانید برای نصب دستگاه خود به چه تجهیزاتی نیاز دارید، ابتدا مشخصات دستگاه و شرایط پروژه را مشخص کنید تا تجهیزات جانبی بر اساس نیاز واقعی سیستم انتخاب شوند، نه صرفاً بر اساس یک لیست عمومی.

یک سیستم برق قابل‌اعتماد فقط از دستگاه اصلی تشکیل نشده است. UPS، اینورتر، سانورتر، باتری و محافظ برق زمانی می‌توانند عملکرد مناسبی داشته باشند که نصب، حفاظت، اتصالات، کابل‌کشی، تهویه و نگهداری آن‌ها نیز به‌درستی انجام شود.

به همین دلیل، انتخاب تجهیزات جانبی باید بخشی از فرایند طراحی و خرید سیستم باشد. از تجهیزات موردنیاز نصب و راه‌اندازی گرفته تا قطعات مصرفی، تجهیزات حفاظتی، اقلام سرویس و خرید مجدد، داشتن یک تأمین‌کننده مناسب می‌تواند فرایند تأمین و نگهداری سیستم را ساده‌تر و مطمئن‌تر کند.

تجهیزات جانبی موردنیاز سیستم خود را بر اساس مشخصات فنی و کاربرد واقعی انتخاب کنید.